Anayurt Gazetesi
SİYASET TÜRKİYE EKONOMİ DÜNYA SPOR MAGAZİN KÜLTÜR-SANAT FOTO GALERİ WEB TV YAZARLAR
Whatsapp İhbar Hattı

Akaryakıtta çare kur istikrarı

Türkiye'de yıllık enflasyon yüzde 36,08 olarak açıklanırken, kurdaki aşrı yükselişin de etkisiyle akaryakıt ürünlerine son 1 yılda gelen zamlar enflasyonu katlamış durumda.

Akaryakıtta çare kur istikrarı
Facebook'ta Paylaş Twitte'da Paylaş Whatsapp'tan Gönder Haberi Yazdır Metni küçült Metni büyüt

Uğur DUYAN
ANKARA (Anayurt) - 
2022'nin ilk on günü dolmadan LPG'nin litresine 1 lira 8 kuruş, bir litre benzinin fiyatına 1 lira 85 kuruş, bir litre motorinin fiyatınaysa 1 lira 72 kuruş zam geldi. Türkiye'de yıllık enflasyon yüzde 36,08 olarak açıklanırken, akaryakıt ürünlerine son 1 yılda gelen zamlar enflasyonu katlamış durumda. 7 Ocak 2021 tarihinde benzin ve motorine gelen zamların ardından, motorinin litre fiyatı benzinin litre fiyatını da geçti. Türkiye'de LPG'li araçların ardından en fazla tercih edilen yakıt olan motorinin litre fiyatı son 1 yılda yüzde 108 oranında zamlanarak 8 Ocak 2021 tarihi itibariyle 13,68 TL olarak satılmaya başlandı. 2021 yılının ilk gününde motorinin litre fiyatı 6.58 TL'den satılıyordu. Motorin fiyatlarının en çok zamlandığı dönem ise Aralık 2021 oldu. Motorin fiyatları son 1 ayda yüzde 47 oranında zamlanarak, benzin ve LPG fiyatlarını geçmiş oldu.

Enerji uzmanı ve ekonomist Prof. Dr. Levent Aydın, "Türkiye'de ve dünyada akaryakıt fiyatlarında yaşanan artışın temelinde Kovid-19 salgının ekonomik büyüme üzerine etkileri bulunmaktadır. Salgının başladığı 2020 yılında ekonomiler daralırken yani petrole olan talep azalırken  varili başına brent petrol ortalama 40  dolardı. 2021 yılından bu yana ekonomilerin büyüyerek daha fazla petrol talep etmesi brent petrolün fiyatını iki katının üzerine taşıdı" dedi.

Aydın, dünya genelinde akaryakıt fiyatlarındaki aşırı artışın ardında pandemi süreci kadar petrol ve doğal gaz  ticaretinde ABD'nin net ithalatçı konumundan net ihracatçı ülke konumuna geçmesinin de etkili olduğunu ve etksimin kuru da belirlediğini söyledi.

Aydın, "10 yıl kadar önce kurdaki artışla petrol fiyatlarındaki artış tersine seyrederken şimdilerde petrol fiyatlarındaki artışla kur artışı birlikte hareket ediyor. Bu da petrol ürünlerine  fiyatlarına iki koldan baskı uyguluyor" dedi. Prof. Aydın, "Türkiye'de akaryakıt fiyatlarındaki artışın ardındaki nedenler kur istikrarsızlığı ve ekonomik büyümeden kaynaklı artan ham petrol fiyatlarıdır. Bu dönemde hükümet eşel mobil sistemindeki esnekliği kullanarak ÖTV'yi sıfırladı şimdilerde ise tekrar ÖTV'yi geri almaya başladı. Eşel  mobil sistemiyle ÖTV'den vazgeçmemiş olsaydı akaryakıt fiyatları daha da yüksek seyredecekti. Özellikle kaya petrolü ve kaya gazı üretimindeki üstünlüğüyle dünya petrol ve gaz üretiminde birinci sırada olan ABD, dışardan petrol ve gaz almadığı için piyasalara dolar ödemiyor tersine dolar kazanıyor bu da para piyasalarında dolar sıkılaşması yaratarak özellikle bizim gibi gelişmekte olan ülkelerde kur üzerinde baskı oluşturuyor" değerlendirmesinde bulundu.

Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi İktisat Bölümü'nden enerji ekonomisi uzmanı Prof. Dr. Levent Aydın, Türkiye'de ve dünyada akaryakıt fiyatlarında yaşanan artışın temelinde Kovid-19 salgını boyunca ham petrol fiyatlarında başlayan aşırı yükselişe paralel olarak dolardaki yükselişin de katkısı  olduğunu kaydetti.  

Ham petrol fiyatlarının küresel salgının gölgesi altında geçen 2 yılda 50-60 ABD doları bandından 80 ABD dolar bandının üzerine yükseldiğini bildiren Aydın, "OPEC üyesi ülkeler petrolün fiyatı 80 doları aştığından bu yana pek sessizler bilmem farkında mısınız?" diye sordu.

Enerji politikalarında fosil yakıtlarından vazgeçip elektrikli araçlara geçilmediği sürece petrol temelli ürünlerin fiyatlarında çok ciddi bir düşüşün yaşanmasının mümkün olmadığını bildiren Aydın, şunları kaydetti:

"Dünya genelinde akaryakıt fiyatlarındaki aşırı artışın ardında pandemi süreci kadar enerji üretim eksenin ABD lehine değişmesi var. Bu özellikle fiyatlardaki yükselişin sürekli olmasına sebebiyet veriyor. ABD, artık enerjide hem ithalatçı hem ihracatçı pozisyonda değil, son dönemde enerjide ihracat avantajını da sağladı. Özellikle kaya gazı üretimindeki üstünlüğüyle akaryakıtta dışa bağımlı olmaktan çıkan ABD'nin bir diğer avantajı da akaryakıtın dolar üzerinden fiyatlanmasından kaynaklanıyor. Eskiden ABD doları yükselince petrol fiyatları düşerdi. Şimdiyse tam tersi oluyor. 

Özellikle de bunun etkilerini Türkiye'de de görüyoruz. Çünkü, Türkiye'de akaryakıt fiyatlarındaki artışta dolar/TL paritesindeki oransız yükseliş ve düşüşlerin yani kur istikrarsızlığının rolü büyük. Ham petrol fiyatlarında artışın üstüne bir de dolar kurundaki yükseliş binince LPG başta olmak üzere petrol kaynaklı bütün ürünlerin fiyatlarındaki artış daha da anlamlı hale geliyor. LPG'nin fiyatı geçen sene ocak ayında 4 TL bandındaydı şimdilerde 9 TL'yi aştı. Dolar kuru 7,80'lerdeydi; şimdi 13,50'lerde, yani yüzde 80'e yakın bir artış var. Petrol fiyatlarındaki artışsa yüzde 50'lerde ikisi toplandığında yüzde 130'larda bir oran çıkıyor ki; bu da LPG'deki artış oranına denk geliyor. Eğer ki dolar kurunda denge sağlanırsa akaryakıt fiyatlarındaki dengesiz artışında önüne geçilir. Ayrıca elektrikli araç üretiminde ve LPG üretiminde yerli üretimin sağlanması da büyük ölçüde akaryakıt fiyatlamalarına bir denge getirecektir."

ÖNCEKİ HABER   SONRAKİ HABER
BM: Avrupa ve dünya için felaket olur
 
Kraliçe tacizle suçlanan oğlunun unvanları geri alındı
YORUMLAR
 Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 

Bu haber henüz yorumlanmamış...

FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
KATEGORİDEKİ DİĞER HABERLER
Bu kısır döngü artık kırılmalıTürkiye
Bu kısır döngü artık kırılmalı
Motorine 52 kuruş zamEkonomi
Motorine 52 kuruş zam
Koca: 65 yaş üzeri büyüklerimiz risk altındaSiyaset
Koca: 65 yaş üzeri büyüklerimiz risk altında
Abdullah Avcı ile Taylan Antalyalı, PFDK'ye sevk edildiSpor
Abdullah Avcı ile Taylan Antalyalı, PFDK'ye sevk edildi
Beşiktaş 3 puanı tek golle aldıSpor
Beşiktaş 3 puanı tek golle aldı
İtalya'da en yüksek günlük vaka sayısı kaydedildiDünya
İtalya'da en yüksek günlük vaka sayısı kaydedildi
Zincir marketlerle ilgili kararının gerekçesi yayınladıEkonomi
Zincir marketlerle ilgili kararının gerekçesi yayınladı
Boru hattındaki patlama ulaşımı durdurduTürkiye
Boru hattındaki patlama ulaşımı durdurdu
31 ilde eğitime kar engeliTürkiye
31 ilde eğitime kar engeli
Dünya genelinde bir haftada 18 milyon omicron vakasıDünya
Dünya genelinde bir haftada 18 milyon omicron vakası
Anayurt Gazetesi
KünyeKünye İletişimİletişim ReklamReklam FacebookFacebook TwitterTwitter RSSRSS Günün HaberleriGünün Haberleri