Gafta Tahkimi: İşleyiş, Maliyet ve İtiraz

Gafta (Tahıl ve Yem Ticaret Derneği), 1878'de (o zamanlar Londra Tahıl Ticaret Derneği olarak adlandırılmıştı) kurulan ve tahıl piyasası katılımcıları...

Gafta (Tahıl ve Yem Ticaret Derneği), 1878'de (o zamanlar Londra Tahıl Ticaret Derneği olarak adlandırılmıştı) kurulan ve tahıl piyasası katılımcılarının çıkarlarını korumak amacıyla hizmet veren bir uluslararası ticaret derneğinden daha fazlasını temsil eder. Gafta'nın merkezi Londra'da bulunmakta olup, Cenevre, Kiev, Pekin ve Singapur'da ofisleri bulunmaktadır.

Gafta, standart pro forma tahıl ticaret sözleşmelerinin hazırlanmasında önemli bir rol oynar. Bu, sözleşme sürecini büyük ölçüde basitleştirir ve hızlandırır. Satıcı ve alıcı farklı ülkelerde olsa bile, pro forma sayesinde her seferinde tüm şartları yeniden kabul etmek zorunda kalmazlar, sadece en önemli olanları (ürünler, fiyat, kalite, teslimat süresi vb.) belirler ve daha ayrıntılı şartları içeren belirli bir pro formaya atıfta bulunurlar.

Derneğin istatistiklerine göre, dünya tahılının %80'inden fazlası Gafta pro formalarına dayalı sözleşmeler altında sevk edilmektedir. Karadeniz bölgesinde en yaygın pro formalar Gafta 48 (CIF üzerinden toplu teslimat), Gafta 49 (FOB üzerinden toplu teslimat), Gafta 78 ve 78UA'dır (demiryolu ve karayolu). Gafta 88, konteyner teslimatları için de sıklıkla kullanılır.

Tüm pro forma sözleşmeleri, tüm uyuşmazlıkların İngiliz hukuku altında Gafta tahkimi ile çözülmesi hükmünü içerir.

İddia için Zaman Sınırı Nedir?

Gafta'daki zaman sınırı bir yıldır ve bu süre, teslimat şartlarına bağlı olarak, konişmento tarihinden, boşaltma tarihinden veya teslimat süresinin bitim tarihinden hesaplanır. Uyuşmazlık kalite ile ilgiliyse ve hakemlerin örnekleri incelemesi gerekiyorsa, süre 21 gündür. Tahkim bildirisi bu süre zarfında sunulmalıdır. İddia, tahkim bildirisinin tarihinden itibaren bir yıl içinde sunulmalıdır. Ancak, taraflar, bir yıl daha uzatma başvurusunda bulunabilirler. Bu şekilde, iddia en fazla 6 yıl ertelenebilir.

Gafta Tahkimi Pahalı ve Karmaşık mıdır?

Derneğin istatistiklerine göre, birinci derece tahkim ödülünün ortalama maliyeti £14,654.65'tir. Bu tutar basitçe hesaplanır: hakemler uyuşmazlık üzerinde ne kadar çok zaman geçirirse, nihai fatura o kadar yüksek olur. Bu maliyet pahalı gibi görünebilir, ancak karşılaştırma yaparsak, Londra Uluslararası Tahkim Mahkemesi'nde (LCIA) tahkimin ortalama maliyeti 97.000 ABD dolarıdır. Dolayısıyla, Gafta, ucuz bir İngiliz tahkimi olarak kabul edilebilir.

Tahkimin nihai maliyetine bakılmaksızın, iddia sahibinden iddianın sunulmasıyla birlikte bir depozito ödemesi talep edilecektir. Davanın 3 hakem tarafından görülecek olması durumunda, depozitonun miktarı:

  • Her iki taraf da Gafta üyesi ise £12.000;
  • Sadece bir taraf Gafta üyesi ise £13.500;
  • Hiçbir taraf Gafta üyesi değilse £15.000 olacaktır.

Eğer dava tek bir hakem tarafından görülecek olursa:

  • Her iki taraf da Gafta üyesi ise £8.000;
  • Sadece bir taraf Gafta üyesi ise £9.700;
  • Hiçbir taraf Gafta üyesi değilse £11.400 olacaktır.

Tahkimin nihai maliyeti, ödenen depozitodan daha fazla veya daha az olabilir. Eğer daha fazla olursa, iddia sahibi daha fazla ödeme yapmak zorunda kalacaktır. Eğer daha az olursa (örneğin, taraflar anlaşmazlık üzerinde anlaşırsa), kullanılmayan depozitonun bir kısmı iade edilebilir.

İşte bir örnek. Mal için ödeme yapılmaması nedeniyle bir iddia yaptık, tek bir hakemle anlaştık ve £8.000 depozito ödedik. İddiayı sunduktan sonra, davalı birkaç gün içinde ödeme yapma sözü vererek bizimle iletişime geçti. Ödemeyi aldıktan sonra hakeme durumu bildirdik ve davayı kapatmasını istedik. Gafta, kullanılmayan depozitonun £7.000'ini iade etti.

Uyuşmazlığın Yargılanma Prosedürü Nedir?

Gafta, tahkim kurallarının çeşitli versiyonlarını sağlar: Gafta 125 ve Gafta 126. Genellikle Gafta 125 uygulanırken, Gafta 126 basit uyuşmazlıklar için kullanılır ve hızlandırılmış bir prosedür sağlar. 126 numaralı kurallar daha az sıklıkla kullanıldığından, aşağıdakiler Gafta 125'in standart kurallarına atıfta bulunacaktır.

İlk aşamada, taraflar hakemleri atar ve davacı bir dava sunar. Depozito ödendikten sonra, Gafta davalıya şikayete yanıt hazırlamak için 28 gün verir ve ardından davacının yanıta yanıt vermek için 21 günü vardır. Ancak, süreç genellikle burada sona ermez. Hakemler, taraflardan herhangi birinin talebi üzerine, taraflara açıklamaları takas etmek için başka bir 'tur' verme hakkına sahip olabilir. Normalde, açıklama süresi 7-14 gündür. Ancak, bu turların sayısında bir limit yoktur, bu da davanın karmaşıklığı veya tarafların kötüye kullanması nedeniyle tahkimin gecikmesine neden olabilir.

Süreç hakkında, Gafta'da tüm dava ile ilgili yazışmalar Dernek sekreteri aracılığıyla yürütülür. Taraflar, hakemlerle doğrudan iletişim kurmazlar.

Gafta'da sözlü duruşmalar yoktur - dava yalnızca taraflar tarafından sunulan yazılı materyallere dayanarak görülür. Taraflar, sözlü bir duruşma talep edebilir, ancak yalnızca hakem heyeti bunun davaya gerekli olduğunu düşünürse düzenlenecektir. Pratikte, bu çok nadirdir. Pandemi nedeniyle, Gafta sanal sözlü duruşmalar için hüküm yapmıştır, bu da sürecin maliyetini önemli ölçüde azaltır.

20 Mar 2024 - 12:25 - Gündem



göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Anayurt Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Anayurt Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Anayurt Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Anayurt Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.